W przypadku kategorii B egzamin praktyczny można zdawać najwcześniej miesiąc przed ukończeniem 18 lat, jeśli wcześniej ukończysz wymagane szkolenie. Samo zdanie egzaminu przed urodzinami nie oznacza jednak uzyskania uprawnień ani możliwości odebrania dokumentu przed osiągnięciem wymaganego wieku.
Kiedy można zdawać egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B?
Kandydat na kierowcę kategorii B może rozpocząć kurs najwcześniej trzy miesiące przed ukończeniem 18 lat, czyli zwykle w wieku 17 lat i 9 miesięcy. Do państwowego egzaminu, w tym do egzaminu praktycznego, można przystąpić nie wcześniej niż miesiąc przed 18. urodzinami.
Warunkiem jest ukończenie szkolenia w ośrodku szkolenia kierowców, obejmującego wymaganą część teoretyczną i praktyczną. Trzeba też mieć założony Profil Kandydata na Kierowcę (PKK) oraz spełniać pozostałe wymagania formalne.
Przykład: osoba, która kończy 18 lat 20 czerwca, może co do zasady podejść do egzaminu praktycznego najwcześniej 20 maja. Jeżeli zda go przed urodzinami, nie może jeszcze odebrać dokumentu ani samodzielnie prowadzić samochodu jako posiadacz kategorii B.
Wiek rozpoczęcia kursu i egzaminu dla wybranych kategorii
Minimalny wiek zależy od kategorii prawa jazdy. Dla niepełnoletniego kandydata potrzebna jest pisemna zgoda rodzica albo opiekuna prawnego.
| Kategoria | Wiek rozpoczęcia kursu | Wiek egzaminu praktycznego |
|---|---|---|
| AM | 13 lat i 9 miesięcy | po ukończeniu 14 lat |
| A1 | 15 lat i 9 miesięcy | po ukończeniu 16 lat |
| B | 17 lat i 9 miesięcy | miesiąc przed 18. urodzinami |
W przypadku kategorii AM egzamin może odbyć się przed 18. rokiem życia, ponieważ minimalny wiek uzyskania uprawnień wynosi 14 lat. Kategoria A1 pozwala przystąpić do egzaminu po ukończeniu 16 lat. Obie kategorie dotyczą między innymi określonych motocykli, motorowerów lub lekkich czterokołowców, zgodnie z zakresem danej kategorii.
Jakie warunki trzeba spełnić przed egzaminem?
Sam wiek nie wystarczy, aby zapisać się na egzamin państwowy. Przed rezerwacją terminu trzeba zakończyć szkolenie i uporządkować dokumenty. Najważniejsze wymagania to:
- PKK – Profil Kandydata na Kierowcę założony na podstawie wymaganych dokumentów i badań.
- Zaświadczenie lub potwierdzenie ukończenia szkolenia w OSK.
- Pisemna zgoda rodzica albo opiekuna prawnego, gdy kandydat nie ukończył 18 lat.
- Kompletna dokumentacja potrzebna do zapisania na egzamin w WORD.
Droga od rozpoczęcia formalności do egzaminu praktycznego wygląda zwykle następująco:
- Wykonaj badanie lekarskie wymagane dla kandydatów na kierowców.
- Złóż dokumenty i uzyskaj Profil Kandydata na Kierowcę.
- Ukończ część teoretyczną i praktyczną kursu oraz wymagane egzaminy wewnętrzne.
- Zapisz się na państwowy egzamin teoretyczny i praktyczny w WORD.
Planowane zasady dla 17-latków
Od 3 marca 2026 r. mają obowiązywać przepisy pozwalające uzyskać kategorię B po ukończeniu 17 lat. Jest to zmiana względem zasady, według której dokument kategorii B otrzymuje się po osiągnięciu 18 lat. Informacje o tych uprawnieniach trzeba odnosić do przepisów obowiązujących w dniu składania wniosku i zapisu na egzamin.
Według opisanych założeń 17-letni kierowca będzie mógł jeździć wyłącznie na terytorium Polski. Przez pierwsze sześć miesięcy, nie dłużej jednak niż do ukończenia 18 lat, jazda samochodem ma odbywać się z pasażerem siedzącym z przodu i spełniającym warunki określone w przepisach. Ostateczne zastosowanie tych zasad zależy od wejścia w życie oraz aktualnego brzmienia regulacji.
Co dzieje się po zdanym egzaminie przed 18. urodzinami?
Zdany egzamin praktyczny potwierdza zaliczenie jednego z etapów procedury, ale nie zawsze oznacza natychmiastowe uzyskanie dokumentu. W dotychczasowych zasadach dla kategorii B osoba, która zdała egzamin przed 18. urodzinami, czeka z odbiorem prawa jazdy do dnia osiągnięcia wymaganego wieku.
Nie wolno mylić daty zdania egzaminu z datą uzyskania uprawnień. Do czasu wydania dokumentu i spełnienia warunków ustawowych osoba nie może samodzielnie prowadzić pojazdu tylko dlatego, że egzamin zakończył się wynikiem pozytywnym. W przypadku nowych przepisów dotyczących 17-latków zakres możliwości prowadzenia pojazdu będzie wynikał z aktualnej ustawy o kierujących pojazdami.
Najważniejsza zasada jest więc prosta: dla kategorii B egzamin praktyczny można zaplanować miesiąc przed 18. urodzinami, ale prawo do jazdy przed pełnoletnością zależy od przepisów obowiązujących w danym momencie, a nie od samego wyniku egzaminu.
Przepisy dotyczące wieku kierowców i kategorii prawa jazdy mogą się zmieniać. Przed zapisaniem się na egzamin sprawdź aktualne wymagania w WORD lub właściwym urzędzie.
