Egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B składa się z dwóch etapów: zadań na placu manewrowym oraz jazdy w ruchu drogowym. Aby uzyskać wynik pozytywny, trzeba poprawnie wykonać wymagane zadania, przestrzegać przepisów i prowadzić samochód w sposób bezpieczny oraz płynny.
Jak przebiega egzamin praktyczny kat. B?
Egzamin rozpoczyna się na placu manewrowym. Dopiero po jego zaliczeniu osoba egzaminowana wyjeżdża na drogi publiczne. Egzaminator ocenia wykonanie zadań na podstawie Arkusza przebiegu egzaminu praktycznego, zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury.
Jazda w ruchu drogowym trwa co do zasady co najmniej 40 minut. Może zostać skrócona do 25 minut, jeżeli w tym czasie wykonano wszystkie wymagane zadania, a dotychczasowy przebieg egzaminu jest prawidłowy.
Jakie zadania czekają na placu manewrowym?
Czynności kontrolno-obsługowe i losowanie
Na początku losowane są dwa elementy do sprawdzenia. Jeden pochodzi z grupy obejmującej płyny eksploatacyjne lub sygnał dźwiękowy, a drugi z grupy dotyczącej świateł. Na wykonanie tej części masz nie więcej niż 5 minut. W przypadku płynów trzeba wskazać miejsce kontroli oraz przyrząd albo wskaźnik, za pomocą którego można sprawdzić ich poziom.
Możesz zostać poproszony o wskazanie między innymi:
- poziomu oleju silnikowego, płynu chłodzącego, płynu hamulcowego lub płynu w spryskiwaczach,
- działania sygnału dźwiękowego,
- świateł pozycyjnych lub postojowych, mijania i drogowych,
- świateł hamowania, cofania, kierunkowskazów i awaryjnych,
- przednich lub tylnych świateł przeciwmgłowych, jeżeli pojazd jest w nie wyposażony.
Przygotowanie do jazdy
Przed uruchomieniem samochodu wykonaj czynności w stałej kolejności. Taka rutyna ogranicza ryzyko pominięcia któregoś z elementów:
- Ustaw fotel i zagłówek tak, aby zapewnić prawidłową pozycję za kierownicą.
- Ustaw lusterka po dopasowaniu fotela. W lusterkach bocznych powinien być widoczny bok samochodu i obszar za nim.
- Sprawdź, czy drzwi są zamknięte.
- Zapnij pas bezpieczeństwa i włącz światła wymagane do jazdy, jeżeli nie uruchamiają się automatycznie.
Jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu
Popularny „łuk” obejmuje płynne ruszenie, przejazd pasem ruchu do przodu, zatrzymanie w wyznaczonym polu oraz jazdę do tyłu. Podczas cofania należy obserwować tor jazdy przez tylną szybę i lusterka.
Przy tym zadaniu zwróć uwagę na następujące kryteria:
- nie najeżdżaj kołem na linie wyznaczające zewnętrzne krawędzie stanowiska,
- nie potrąć ani nie najedź na pachołek lub tyczkę,
- zatrzymaj samochód w wyznaczonym polu zatrzymania,
- utrzymuj płynność jazdy i właściwą obserwację otoczenia.
Jednorazowy błąd zwykle oznacza możliwość wykonania zadania po raz drugi. Przejechanie przez linię albo potrącenie pachołka lub tyczki może skutkować przerwaniem egzaminu, a ponowne nieprawidłowe wykonanie zadania kończy się wynikiem negatywnym.
Ruszanie na wzniesieniu
Po zatrzymaniu na wzniesieniu należy uruchomić hamulec postojowy, a następnie ruszyć do przodu, stopniowo go zwalniając. Samochód nie może cofnąć się o więcej niż 0,2 m, czyli 20 cm, i nie może zgasnąć silnik.
Przygotowanie do tego manewru można zapamiętać w trzech krokach:
- Zatrzymaj pojazd na wzniesieniu.
- Uruchom hamulec postojowy.
- Rusz do przodu bez nadmiernego cofnięcia i bez zgaśnięcia silnika.
Jakie zadania wykonuje się w ruchu drogowym?
W mieście egzaminator sprawdza nie tylko pojedyncze manewry, lecz także sposób obserwowania drogi, ocenę pierwszeństwa, dobór prędkości i reakcję na innych uczestników ruchu. Nie wszystkie elementy występują na każdej trasie, ponieważ ich wykonanie zależy od dostępnej infrastruktury.
| Zadanie | Kluczowe uwagi |
|---|---|
| Włączanie się do ruchu | Ocena sytuacji i bezpieczne włączenie się bez wymuszania pierwszeństwa. |
| Jazda różnymi drogami | Drogi jedno- i dwukierunkowe, różne pasy ruchu, łuki, wzniesienia oraz zmienne ograniczenia prędkości. |
| Przejazd przez skrzyżowania | Skrzyżowania równorzędne, z pierwszeństwem, sygnalizacją oraz ruch wokół wyspy. |
| Przejścia dla pieszych | Obserwacja przejścia, właściwa prędkość i ustąpienie pierwszeństwa pieszym. |
| Parkowanie | Parkowanie prostopadłe, skośne albo równoległe, zależnie od sytuacji na trasie. |
| Zawracanie | Zawracanie na drodze jednojezdniowej dwukierunkowej lub na skrzyżowaniu. |
| Zmiana pasa i kierunku jazdy | Właściwa obserwacja, sygnalizowanie i ustąpienie pierwszeństwa. |
| Wyprzedzanie, omijanie i wymijanie | Wykonanie manewru tylko wtedy, gdy pozwalają na to warunki i przepisy. |
| Hamowanie | Hamowanie od prędkości co najmniej 50 km/h do zatrzymania we wskazanym miejscu. |
Na trasie mogą pojawić się także przejazdy przez torowisko, obok przystanku, przez tunel lub skrzyżowanie dwupoziomowe, jeżeli takie elementy są dostępne w rejonie danego WORD-u. Przy parkowaniu dopuszczalna jest jedna korekta toru jazdy, a w razie braku miejsca do wykonania konkretnego manewru egzaminator może wskazać inne miejsce lub dopuścić inny rodzaj parkowania.
Jazda energooszczędna
W kategorii B egzamin obejmuje także właściwą zmianę biegów i korzystanie z hamowania silnikiem. Wyższy bieg należy włączać, gdy silnik osiągnie około 1800–2600 obrotów na minutę. Pierwsze cztery biegi powinny być włączone przed osiągnięciem przez pojazd 50 km/h, o ile warunki drogowe na to pozwalają.
Nie oznacza to jazdy za wszelką cenę na niskich obrotach. Płynność i bezpieczeństwo mają pierwszeństwo przed oszczędnością paliwa. Zmiana biegu musi odpowiadać sytuacji na drodze, a podczas zwalniania można wykorzystać hamowanie silnikiem.
Błąd a przerwanie egzaminu – jaka jest różnica?
Nie każde nieprawidłowe wykonanie zadania kończy egzamin natychmiast. Zwykły błąd może oznaczać drugą próbę. Inaczej traktowane jest zachowanie, które stwarza zagrożenie albo należy do przypadków wskazanych w przepisach.
| Sytuacja | Skutek |
|---|---|
| Jednorazowe nieprawidłowe wykonanie tego samego zadania | Zwykle możliwość wykonania zadania po raz drugi, jeżeli charakter błędu na to pozwala. |
| Dwukrotne nieprawidłowe wykonanie tego samego zadania | Wynik negatywny i zakończenie części praktycznej. |
| Potrącenie pachołka lub tyczki albo przejechanie przez linię na placu | Może skutkować przerwaniem zadania lub egzaminu zgodnie z kryteriami oceny. |
| Spowodowanie bezpośredniego zagrożenia | Natychmiastowe przerwanie egzaminu i wynik negatywny. |
| Nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu lub pojazdowi | Przerwanie egzaminu, jeżeli zachowanie stwarza zagrożenie lub należy do przypadków wskazanych w przepisach. |
| Niezastosowanie się do sygnału czerwonego, znaku STOP albo polecenia osoby uprawnionej | Przerwanie egzaminu w sytuacji określonej w przepisach. |
Egzaminator informuje o nieprawidłowym wykonaniu zadania. O wyniku negatywnym informuje po drugim błędzie w tym samym zadaniu albo po przerwaniu egzaminu z powodu zagrożenia bezpieczeństwa.
Najlepsze przygotowanie polega na przećwiczeniu pełnej kolejności czynności na placu, obserwacji drogi podczas każdego manewru i świadomym stosowaniu przepisów. Spokojna, płynna jazda oraz właściwa ocena ryzyka są ważniejsze niż samo mechaniczne odtwarzanie tras egzaminacyjnych.
Informacje dotyczące przebiegu egzaminu wynikają z przepisów regulujących egzaminowanie osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami. Przed egzaminem sprawdź aktualne wymagania w swoim Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego.
