Za nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na przejściu albo wchodzącemu na nie grozi 1500 zł mandatu i 15 punktów karnych. Jeżeli kierowca popełni to samo wykroczenie ponownie w ciągu 24 miesięcy, mandat w warunkach recydywy wzrasta do 3000 zł.
Mandat za nieprzepuszczenie pieszego – najważniejsze kwoty
| Wykroczenie | Mandat podstawowy | Mandat w recydywie | Punkty karne |
|---|---|---|---|
| Nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu lub wchodzącemu na przejście | 1500 zł | 3000 zł | 15 |
Recydywa drogowa oznacza ponowne popełnienie tego samego wykroczenia w ciągu 2 lat, czyli 24 miesięcy. W takim przypadku podwyższona zostaje kara finansowa. Liczba punktów karnych za czyn pozostaje taka sama.
Kiedy pieszy ma pierwszeństwo?
Zgodnie z ustawą Prawo o ruchu drogowym kierowca zbliżający się do przejścia dla pieszych musi zachować szczególną ostrożność i zmniejszyć prędkość. Pieszy ma pierwszeństwo nie tylko wtedy, gdy już znajduje się na pasach, lecz także wtedy, gdy wchodzi na przejście. Wyjątek dotyczy tramwaju, który nie ma obowiązku ustępować pierwszeństwa pieszemu wchodzącemu na przejście.
„Wchodzenie na pasy” należy rozumieć jako cały proces zajmowania przejścia, a nie wyłącznie moment postawienia jednej nogi na jezdni. Kierowca powinien ocenić zamiar pieszego i zareagować tak, aby nie zmuszać go do zatrzymania, przyspieszenia ani zmiany kierunku przejścia.
Obowiązki kierowcy przed przejściem obejmują:
- Zmniejszenie prędkości i zachowanie szczególnej ostrożności przy zbliżaniu się do przejścia.
- Ustąpienie pierwszeństwa pieszemu, który znajduje się już na przejściu.
- Ustąpienie pierwszeństwa pieszemu wchodzącemu na przejście, z wyjątkiem sytuacji dotyczącej tramwaju.
- Powstrzymanie się od jazdy, jeżeli przejazd zmusiłby pieszego do zatrzymania lub zmiany toru poruszania się.
Przy przejściu dwuetapowym wysepka lub azyl dzieli je na dwa odrębne przejścia. Kierowca odpowiada za ustąpienie pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na tej części przejścia, którą przecina jego pas ruchu. Nie musi reagować na osobę, która dopiero wchodzi na przejście po drugiej stronie wysepki.
Kiedy kierowca nie musi ustępować pierwszeństwa?
Pierwszeństwo pieszego nie ma charakteru bezwzględnego. Kierowca powinien uwzględnić sygnalizację, rodzaj miejsca oraz konkretne położenie pieszego. Obowiązek ustąpienia nie powstaje między innymi w następujących sytuacjach:
- Pieszy ma czerwone światło, a ruch na przejściu jest kierowany sygnalizacją.
- Pieszy korzysta z przejścia sugerowanego, które nie jest oznakowanym przejściem dla pieszych.
- Pieszy znajduje się po drugiej stronie wysepki na przejściu dwuetapowym i nie wchodzi jeszcze na tę część przejścia, którą przecina kierowca.
- Pieszy wchodzi bezpośrednio przed nadjeżdżający pojazd, naruszając obowiązek zachowania szczególnej ostrożności.
Przejście sugerowane jest miejscem dostosowanym technicznie do przekraczania jezdni, drogi dla rowerów lub torowiska, ale nie ma oznakowania właściwego dla przejścia dla pieszych. Sam fakt, że pieszy przekracza tam jezdnię, nie daje mu pierwszeństwa przed jadącym pojazdem.
Dodatkowe skutki wykroczenia
15 punktów karnych za nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu należy do najwyższych przewidzianych dla wykroczeń drogowych. Punktów za ten czyn nie można zredukować przez kurs reedukacyjny. Nie oznacza to jednak, że pozostają one w ewidencji bezterminowo. Ich usunięcie następuje na zasadach określonych w przepisach, zależnie między innymi od sposobu zakończenia sprawy i uregulowania grzywny.
Wysoka liczba punktów może mieć znaczenie przy kontroli limitu punktowego. Jedno takie wykroczenie wykorzystuje większość limitu przewidzianego dla doświadczonego kierowcy, dlatego kolejne naruszenia mogą doprowadzić do konsekwencji związanych z uprawnieniami do kierowania.
Jeżeli nieustąpienie pierwszeństwa doprowadzi do kolizji lub wypadku, sprawa może mieć także wpływ na historię ubezpieczeniową. Wypłata odszkodowania z OC sprawcy może przełożyć się na utratę części zniżek i wyższą składkę przy zawieraniu kolejnej umowy. Sam mandat nie oznacza automatycznej podwyżki OC, ponieważ składkę ustala ubezpieczyciel według własnych zasad.
Najważniejsze fakty
Mandat wynosi 1500 zł, a w warunkach recydywy 3000 zł. Kierowca otrzymuje 15 punktów karnych, których nie zredukuje kursem reedukacyjnym. Obowiązek ustąpienia dotyczy pieszego będącego na przejściu oraz wchodzącego na nie, z uwzględnieniem sygnalizacji, przejść sugerowanych i podziału przejść dwuetapowych przez wysepki.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W przypadku sporu dotyczącego konkretnego zdarzenia należy odwołać się do aktualnych przepisów oraz właściwego organu.
