Obecnie kurs prawa jazdy kategorii B można rozpocząć najwcześniej 3 miesiące przed ukończeniem 18 lat, czyli od 17 lat i 9 miesięcy. Egzamin państwowy wolno zdawać najwcześniej miesiąc przed 18. urodzinami, ale dokument prawa jazdy można odebrać dopiero w dniu osiągnięcia wymaganego wieku.
Ile przed 18 można zacząć kurs prawa jazdy?
W przypadku kategorii B szkolenie można rozpocząć trzy miesiące przed osiągnięciem minimalnego wieku. Przy obecnych zasadach oznacza to możliwość zapisania się na kurs od 17 lat i 9 miesięcy. Wcześniejsze rozpoczęcie kursu nie daje jednak prawa do samodzielnego prowadzenia samochodu.
Obecne zasady a zmiany od 2026 roku
Przepisy przewidują także zmianę minimalnego wieku dla kategorii B. Od 3 marca 2026 r. prawo jazdy tej kategorii będzie można uzyskać po ukończeniu 17 lat. Wtedy kurs będzie można rozpocząć od 16 lat i 9 miesięcy, a egzamin państwowy zdawać najwcześniej miesiąc przed 17. urodzinami.
| Wiek docelowy | Rozpoczęcie kursu | Egzamin | Odbiór dokumentu |
|---|---|---|---|
| 18 lat – obecne zasady | Od 17 lat i 9 miesięcy | Najwcześniej miesiąc przed 18. urodzinami | W dniu 18. urodzin |
| 17 lat – od 3 marca 2026 r. | Od 16 lat i 9 miesięcy | Najwcześniej miesiąc przed 17. urodzinami | Po ukończeniu 17 lat |
W obu wariantach trzeba rozróżnić trzy etapy: rozpoczęcie szkolenia, zdanie egzaminu i uzyskanie dokumentu. Sam pozytywny wynik egzaminu nie oznacza jeszcze, że można legalnie prowadzić samochód. Uprawnienia zaczynają działać dopiero po osiągnięciu właściwego wieku i wydaniu prawa jazdy.
Jak uzyskać PKK przed rozpoczęciem kursu?
Przed zapisaniem się do ośrodka szkolenia kierowców trzeba uzyskać Profil Kandydata na Kierowcę, czyli PKK. Jest to numer identyfikacyjny potrzebny do rozpoczęcia szkolenia i zapisania się na egzamin państwowy. Osoba niepełnoletnia musi przedstawić pisemną zgodę rodzica albo opiekuna prawnego.
Formalności zwykle przebiegają w następującej kolejności:
- Badanie lekarskie – lekarz uprawniony do badań kierowców wydaje orzeczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych.
- Zgoda opiekuna – osoba niepełnoletnia dołącza pisemną zgodę rodzica lub opiekuna prawnego.
- Wizyta w wydziale komunikacji – kandydat składa wniosek o utworzenie PKK wraz z wymaganymi dokumentami, zdjęciem i orzeczeniem lekarskim.
Bez zgody rodzica lub opiekuna prawnego niepełnoletni kandydat nie założy samodzielnie PKK. Po otrzymaniu numeru można zapisać się na kurs kategorii B.
Ważne – zdany egzamin nie oznacza jeszcze prawa do jazdy
Egzamin teoretyczny i praktyczny można zdać przed osiągnięciem wymaganego wieku, o ile kandydat mieści się w ustawowym terminie i spełnia pozostałe warunki. Nie wolno jednak prowadzić samochodu tylko dlatego, że oba egzaminy zakończyły się wynikiem pozytywnym.
Dokument prawa jazdy jest wydawany dopiero w dniu ukończenia wymaganego wieku. Do tego czasu kandydat nie ma uprawnień do samodzielnego kierowania pojazdem na drodze publicznej.
Jakie zasady będą dotyczyć 17-latków od 2026 roku?
Po zmianie przepisów osoba, która uzyska kategorię B po ukończeniu 17 lat, będzie mogła prowadzić samochód, ale do 18. urodzin obejmą ją dodatkowe ograniczenia:
- możliwość prowadzenia pojazdu wyłącznie na terytorium Polski,
- obowiązek jazdy z osobą towarzyszącą przez pierwsze 6 miesięcy od uzyskania prawa jazdy, nie dłużej jednak niż do 18. urodzin,
- obowiązek przewożenia osoby towarzyszącej na przednim fotelu pasażera,
- wymóg, aby osoba towarzysząca miała co najmniej 25 lat, posiadała kategorię B od minimum 5 lat, nie miała zakazu prowadzenia pojazdów i była trzeźwa.
W praktyce oznacza to, że od 3 marca 2026 r. kurs kategorii B będzie można rozpocząć już w wieku 16 lat i 9 miesięcy. Obecnie granicą rozpoczęcia szkolenia pozostaje 17 lat i 9 miesięcy, a dokument prawa jazdy można odebrać dopiero po ukończeniu 18 lat.