Doświadczeni kierowcy mogą mieć maksymalnie 24 punkty karne, a osoby w pierwszym roku posiadania prawa jazdy – 20 punktów. Przekroczenie limitu uruchamia różne konsekwencje: dla początkującego kierowcy oznacza cofnięcie uprawnień, a dla kierowcy z dłuższym stażem skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje i badanie psychologiczne.
Limity punktów karnych w Polsce
O tym, ile punktów karnych można mieć, decyduje staż posiadania prawa jazdy. Dokładnie 24 punkty nie oznaczają jeszcze przekroczenia limitu dla doświadczonego kierowcy. Problem pojawia się po wpisaniu 25. punktu. W przypadku osoby, która ma pierwsze prawo jazdy krócej niż rok, granicą jest 20 punktów, więc 21. punkt powoduje przekroczenie limitu.
| Typ kierowcy | Limit punktów | Konsekwencja przekroczenia |
|---|---|---|
| Pierwsze prawo jazdy krócej niż rok | 20 punktów | Cofnięcie wszystkich uprawnień do kierowania pojazdami |
| Prawo jazdy posiadane dłużej niż rok | 24 punkty | Skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje i badanie psychologiczne |
W przypadku doświadczonego kierowcy negatywny wynik egzaminu albo badań może doprowadzić do cofnięcia uprawnień. Początkujący kierowca po przekroczeniu swojego limitu nie korzysta z tej samej procedury. Cofnięcie uprawnień oznacza konieczność ponownego przejścia wymaganej ścieżki uzyskania prawa jazdy.
Kiedy punkty karne znikają z konta?
Punkty przypisane do mandatu są co do zasady usuwane po 12 miesiącach, ale termin ten nie zaczyna się w dniu wykroczenia ani w dniu wystawienia mandatu. Roczny okres liczy się od dnia opłacenia mandatu, gdy mandat stanowi dochód budżetu państwa albo został wystawiony przez Inspekcję Transportu Drogowego.
Przykładowo, jeśli mandat został wystawiony w styczniu, ale opłacono go dopiero w marcu, bieg 12 miesięcy rozpoczyna się w marcu. W innych przypadkach termin może być liczony od dnia uprawomocnienia się mandatu. Jeżeli kierowca odmówi przyjęcia mandatu i sprawa trafi do sądu, punkty są związane z prawomocnym rozstrzygnięciem.
Przy ustalaniu stanu konta trzeba zwrócić uwagę na dwa rodzaje wpisów:
- Punkty aktywne są już przypisane do konta kierowcy i uwzględnia się je przy ocenie aktualnego stanu punktowego.
- Punkty tymczasowe dotyczą naruszeń, za które kierowca nie przyjął mandatu. Oczekują na rozstrzygnięcie sądu i nie są jeszcze ostatecznie naliczone.
- Informacja w systemie może zmienić się po aktualizacji danych przekazywanych przez Policję do CEPiK.
- W razie rozbieżności warto ponownie sprawdzić konto lub zgłosić niezgodność w ewidencji.
Nie należy więc samodzielnie odejmować punktów tylko dlatego, że minął rok od daty zdarzenia. Najważniejsza jest data opłacenia mandatu albo data prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie.
Jak sprawdzić liczbę punktów karnych?
Stan własnego konta można sprawdzić online za pośrednictwem usługi gov.pl połączonej z systemem mObywatel i bazą CEPiK. Potrzebny jest sposób potwierdzenia tożsamości, na przykład Profil Zaufany, e-dowód albo bankowość elektroniczna. Informacja dotyczy wyłącznie osoby zalogowanej, ponieważ nie można sprawdzić punktów należących do innego kierowcy.
Aby sprawdzić punkty przez internet, wykonaj następujące czynności:
- Wejdź na gov.pl i wybierz usługę sprawdzania własnych punktów karnych.
- Zaloguj się za pomocą Profilu Zaufanego, e-dowodu lub bankowości elektronicznej.
- Po potwierdzeniu tożsamości przejdź do serwisu mObywatel.
- Odczytaj liczbę punktów oraz dostępne informacje o naruszeniach w ewidencji CEPiK.
Drugą możliwością jest osobista wizyta na komisariacie Policji. Ustną informację o liczbie punktów można uzyskać bezpłatnie po okazaniu dokumentu tożsamości. Zaświadczenie o wpisach w ewidencji kosztuje 17 zł. Policja nie udziela takich informacji telefonicznie ani mailowo.
Czy można zmniejszyć liczbę punktów?
Doświadczeni kierowcy, którzy mają prawo jazdy co najmniej rok i nie przekroczyli limitu, mogą skorzystać z kursu reedukacyjnego organizowanego przez WORD. Ukończenie szkolenia może zmniejszyć konto maksymalnie o 6 punktów, nie częściej niż raz na 6 miesięcy.
Z tej możliwości nie korzystają osoby w pierwszym roku posiadania pierwszego prawa jazdy. Redukcja nie zadziała także w sytuacji, gdy kierowca nie opłacił mandatu albo odbył szkolenie już po przekroczeniu limitu 24 punktów.
Najbezpieczniej kontrolować stan konta w CEPiK, zwłaszcza gdy do limitu brakuje niewielu punktów. W razie przekroczenia progu decydujące znaczenie ma staż posiadania uprawnień oraz rodzaj wpisów znajdujących się w ewidencji.